Kush është Sofia Moreira de Sousa, diplomatja portugeze që zëvendëson Silvio Gonzaton në Tiranë

Sofia Moreira de Sousa nis zyrtarisht detyrën si ambasadore e Bashkimit Europian në Shqipëri, pas përfundimit të mandatit të Silvio Gonzatos. Diplomatja portugeze pritet të dorëzojë sot letrat kredenciale te Presidenti Bajram Begaj, duke marrë drejtimin e Delegacionit të BE-së në Tiranë.

Moreira de Sousa vjen në Shqipëri pas një karriere të gjatë në diplomacinë europiane, me angazhime në disa prej zonave dhe çështjeve më të rëndësishme të politikës së jashtme të Bashkimit Europian.

Para emërimit në Tiranë, ajo drejtoi Përfaqësinë e Komisionit Europian në Portugali, detyrë që e mbajti që prej shtatorit të vitit 2021. Më herët, për katër vite, ka shërbyer si ambasadore e BE-së dhe shefe e Delegacionit të Bashkimit Europian në Republikën e Kepit të Gjelbër.

Eksperienca e saj diplomatike është shtrirë edhe në kontinentin afrikan. Ajo ka qenë zëvendëskryetare e Delegacionit të BE-së në Afrikën e Jugut, ndërsa gjatë viteve 2009–2011 ka shërbyer në Delegacionin e Bashkimit Europian pranë Bashkimit Afrikan në Addis Ababa.

Në këto role, Moreira de Sousa është angazhuar në çështje që lidhen me zhvillimet politike, integrimin rajonal dhe marrëdhëniet mes Bashkimit Europian dhe vendeve afrikane.

Një tjetër pjesë e rëndësishme e karrierës së saj lidhet me politikën e jashtme europiane ndaj Rusisë dhe Ukrainës. Nga viti 2003 deri në 2007, ajo ka qenë pjesë e ekipit të Përfaqësuesit të Lartë të BE-së, Javier Solana, ku është fokusuar te marrëdhëniet e Unionit me Rusinë dhe Ukrainën.

Gjatë kësaj periudhe, ajo ka qenë e përfshirë edhe në përpjekjet diplomatike europiane për menaxhimin e krizës politike në Ukrainë pas Revolucionit Portokalli të vitit 2004.

Në vitet 2005–2006, Moreira de Sousa ka mbajtur postin e këshilltares së lartë të Përfaqësuesit Special të BE-së për Kaukazin. Më pas, deri në vitin 2014, ajo ka shërbyer si këshilltare e lartë e zëvendëssekretarit të Përgjithshëm të BE-së, duke u angazhuar edhe në çështje që lidheshin me negociatat për Iranin dhe marrëdhëniet e Bashkimit Europian me Partnerët Lindorë.

Karriera e saj në institucionet europiane ka nisur edhe jashtë diplomacisë tradicionale. Në fillimet e saj profesionale, Moreira de Sousa ka punuar në departamentin e marrëdhënieve ndërkombëtare të Agjencisë Europiane të Hapësirës, ku është marrë me aspektet ndërkombëtare të programit satelitor Galileo.

Ajo ka drejtuar gjithashtu programe trajnimi në Akademinë e Drejtësisë Europiane në Trier të Gjermanisë, ku ka kontribuar në përgatitjen e kurseve për gjyqtarë dhe magjistratë mbi të drejtën dhe jurisprudencën europiane.

Para se t’i bashkohej institucioneve europiane, diplomatja portugeze ka punuar për dy vite si avokate në një studio ligjore në Porto, qyteti ku ka lindur.

Moreira de Sousa ka studiuar drejtësi në Portugali dhe më pas ka përfunduar një program LLM në të Drejtën Ndërkombëtare dhe Marrëdhëniet Ndërkombëtare në Universitetin e Hamburgut, në Gjermani.

Me marrjen e detyrës në Tiranë, diplomatja portugeze do të jetë në qendër të marrëdhënieve mes Shqipërisë dhe Bashkimit Europian në një periudhë të rëndësishme për procesin e integrimit europian të vendit.